Czym jest Stomia?


Stomia (z gr. stoma - otwarcie lub otwór) to nowe ujście dla produktów przemiany materii. Tworzy się ją, gdy w wyniku zmian chorobowych, np. nowotworu, konieczne jest usunięcie fragmentu jelita cienkiego, grubego, odbytu lub części układu moczowego. Podczas operacji na powierzchni brzucha umieszcza się specjalny zbiornik na treść jelitową lub mocz.

  • Najbardziej powszechna jest kolostomia, zwana też odbytem brzusznym. Powstaje po usunięciu części jelita grubego. Pozostałą jego część zespala się z przednią ścianą jamy brzusznej, po lewej lub po prawej stronie. Przez kolostomię jest wydalany stolec.
  • Przez ilestomię jest wydalana treść jelita cienkiego. Z powierzchnią brzucha łączy się w tym przypadku końcowy odcinek jelita cienkiego.
  • Urostomia, zwana ureterostomią, polega na połączeniu moczowodów ze ścianą jamy brzusznej, by umożliwić odpływ moczu. Jest wykonywana jedynie u 10 proc. chorych.

W rezultacie utworzenia stomii zmniejsza się zdolność magazynowania w organizmie moczu i treści jelitowej. Ich wydalanie jest niekontrolowane. Właśnie dlatego, po wyłonieniu przetoki, trzeba korzystać z tzw. sprzętu stomijnego, czyli woreczków na odchody przyklejanych z zewnątrz do brzucha.

Stomia nie powinna w żaden sposób ograniczać chorego. Dlatego ważne jest, aby sprzęt był odpowiednio dobrany. Czasem jego wybór trwa kilka miesięcy, ale nie jest to czas stracony. Sprzęt ma dawać poczucie komfortu i bezpieczeństwa, a więc musi być bardzo szczelny, nie może powodować podrażnień, a nawet powinien pielęgnować skórę wokół przetoki.

  • Sprzęt dwuczęściowy składa się z płytki przyklejanej na skórę i dopinanego do niej worka. Płytka utrzymuje się na skórze kilka dni, worek zmienia się zwykle dwa razy dziennie. Sprzęt ten jest polecany osobom tuż po operacji, chorym z ilestomią i urostomią oraz takim, dla których ważne jest przede wszystkim poczucie bezpieczeństwa.
  • Sprzęt jednoczęściowy to worek z przymocowanym do niego przylepcem, który przykleja się na skórę wokół stomii. Napełniony - delikatnie odkleja się i wymienia na nowy raz dziennie. Sprzętu jednoczęściowego zwykle używają osoby z kolostomią, a także lubiące pływać lub ubierać się w stroje dopasowane do ciała.

Stomia nie musi oznaczać końca aktywności zawodowej, towarzyskiej czy seksualnej. Z tą choroba układu pokarmowego, zwaną też przetoką, można jak dawniej cieszyć się życiem. Niemal milion osób na świecie ma wyłonioną stomię. Rozwój chorób cywilizacyjnych sprawia, że będzie ich coraz więcej.

W Polsce obecnie żyje około 45 tys. chorych ze stomią. Większość z nich to kobiety po 50 roku życia.

Nasza niewiedza na ten temat wynika głównie z faktu, że ludzie wstydzą się stomii. Jest ona dla nich źródłem stresu, a jeśli nawet nauczą się z nią żyć, ukrywają to. Wtajemniczeni są jedynie lekarze, pielęgniarki i najbliższa rodzina. Wiele osób, nie mając odpowiedniej wiedzy i fachowej pomocy, ogranicza kontakty towarzyskie, rezygnuje z podróży, hobby czy pracy. Zupełnie niepotrzebnie.